ศาสนากับสังคมไทยสมัยใหม่ กับ คมกฤช อุ่ยเต็กเค่ง

ศาสนากับสังคมไทยสมัยใหม่ กับ คมกฤช อุ่ยเต็กเค่ง

101 ถอดทัศนะบางส่วนของ คมกฤช อุ่ยเต็กเค่ง ภาควิชาปรัชญา คณะอักษรศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร ว่าด้วยสิ่งที่ต้องจับตามองในการเยือนประเทศไทยของสมเด็จพระสันตะปาปาฟรังซิส การปรับตัวของศาสนจักรโรมันคาทอลิก และองค์กรศาสนาในประเทศไทย ไปจนถึงกระแสความนิยมเครื่องราง ‘สายมู’ ในปัจจุบัน
เค้กมะตูมในแดดหนาว

เค้กมะตูมในแดดหนาว

กับข้าวกับแขก เดือนนี้ คำ ผกา เขียนถึง เค้กมะตูม ขนมหวานแสนหอม ที่จะหอมอวลยิ่งขึ้นเมื่ออยู่คู่กับแดดใสและลมอ่อนของฤดูหนาว
101 one-on-one Ep.97 'เพื่อไทย 360°'

101 one-on-one Ep.97 'เพื่อไทย 360°'

สนทนากับคุณหญิงสุดารัตน์ เกยุราพันธุ์ ประธานคณะกรรมการยุทธศาสตร์พรรคเพื่อไทย ว่าด้วย ปัจจุบัน อนาคต และยุทธศาสตร์ต่อไปของพรรคเพื่อไทย
101 one-on-one Ep.96 "ศาสนากับสังคมไทยสมัยใหม่"

101 one-on-one Ep.96 "ศาสนากับสังคมไทยสมัยใหม่"

101 one-on-one Ep.96 คุยกับ คมกฤช อุ่ยเต็กเค่ง ภาควิชาปรัชญา คณะอักษรศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร ว่าด้วยเรื่องศาสนา ในสังคมไทยสมัยใหม่ศาสนามีตำแหน่งแห่งที่อย่างไร ทำไมจึงยังตอบโจทย์ของผู้คนจำนวนมาก
ทำไมต้องเลิกเชื่อว่าสุโขทัยเป็นอาณาจักรแรก

ทำไมต้องเลิกเชื่อว่าสุโขทัยเป็นอาณาจักรแรก

สนิทสุดา เอกชัย วิพากษ์มรดกลัทธิชาตินิยม เขียนถึงเส้นทางประวัติศาสตร์ของประเทศไทย ที่เกิดจากการรวมกันของหลายเชื้อชาติ ไม่ได้มีแต่ 'เชื้อชาติไทย' เท่านั้น อ้างอิงจากนักประวัติศาสตร์ ศรีศักร วัลลิโภดม
‘เวฬุรีย์ เมธาวีวินิจ’ การเมืองในละคร และ ‘คณะราษฎร’ ผู้รับบทตัวร้ายตลอดกาล

‘เวฬุรีย์ เมธาวีวินิจ’ การเมืองในละคร และ ‘คณะราษฎร’ ผู้รับบทตัวร้ายตลอดกาล

101 คุยกับ เวฬุรีย์ เมธาวีวินิจ ถึงภาพของคณะราษฎรที่ปรากฏผ่านละครในฐานะ ‘ตัวร้าย’ การเมืองในละครหลังข่าว และทิศทางความเปลี่ยนแปลงในอุตสาหกรรมละครไทย
สถาบันพระมหากษัตริย์จะมั่นคงยั่งยืนได้ ต้องอยู่เหนือการเมือง 

สถาบันพระมหากษัตริย์จะมั่นคงยั่งยืนได้ ต้องอยู่เหนือการเมือง 

สมชัย สุวรรณบรรณ เขียนถึงการธำรงรักษาสถาบันพระมหากษัตริย์ในแบบที่ควรจะเป็น พร้อมตั้งข้อสังเกตถึงการที่คนบางกลุ่มอวดอ้างความจงรักภักดี และพยายามดึงสถาบันฯ ลงมาเป็นคู่ขัดแย้งในสนามการเมือง ซึ่งอาจส่งผลในทางตรงกันข้าม
ระบบภาษีไทยต้องแข่งขันได้ ง่าย ไม่ซ้ำซ้อน และไม่ซับซ้อน - กิติพงศ์ อุรพีพัฒนพงศ์

ระบบภาษีไทยต้องแข่งขันได้ ง่าย ไม่ซ้ำซ้อน และไม่ซับซ้อน - กิติพงศ์ อุรพีพัฒนพงศ์

สมคิด พุทธศรี ชวน ศาสตราจารย์พิเศษกิติพงศ์ อุรพีพัฒนพงษ์ สนทนาว่าด้วยโจทย์การปฏิรูประบบภาษีไทย จากมุมมองของผู้มีประสบการณ์ในการให้คำปรึกษาด้านภาษีกับบริษัทยักษ์ใหญ่มาอย่างยาวนาน
มองสังคมและการเมืองผ่านงาน ‘คอลลาจ’ กับ นักรบ มูลมานัส

มองสังคมและการเมืองผ่านงาน ‘คอลลาจ’ กับ นักรบ มูลมานัส

ภูริช วรรธโนรมณ์ คุยกับ นักรบ มูลมานัส ว่าด้วยประเด็นศิลปะ 'คอลลาจ' อำนาจของศิลปะกับการเมือง และการมองสังคมไทยผ่านงาน 'ตัดแปะ'
101 In Focus EP.16 : สำรวจสันติภาพชายแดนใต้

101 In Focus EP.16 : สำรวจสันติภาพชายแดนใต้

101 in focus ชวนสำรวจและทำความเข้าใจปัญหาเหตุการณ์ความไม่สงบ ไปจนถึงข้อเสนออันหลากหลายที่มีทั้งฐานคิดทางการเมืองและวัฒนธรรมขับเคลื่อน เพื่อให้พื้นที่ชายแดนภาคใต้กลายเป็นพื้นที่สงบสุขของสังคมไทย

พระองค์จะทิ้งสิ่งใดไว้ให้เรา? : การเสด็จเยือนประเทศไทยของสมเด็จพระสันตะปาปาฟรังซิส กับมุมมองของ ‘คนในบ้าน’ ของคุณพ่ออนุชา ไชยเดช

คุยกับ คุณพ่ออนุชา ไชยเดช ในวาระพระสันตะปาปาฟรังซิสเสด็จเยือนไทย มุมมองต่อพระองค์ และข้อคิดเห็นเกี่ยวกับศาสนาคริสต์ในโลกและประเทศไทย

เมื่ออยู่ในขนาดที่พอดี ความงามจะปรากฏ : คุยวัฒนธรรมคอกเทล กับ อติภพ ภัทรเดชไพศาล

ปาณิส โพธิ์ศรีวังชัย คุยกับ อติภพ ภัทรเดชไพศาล ว่าด้วยเรื่องคอกเทล ความงามของการชง การดื่ม และมารยาทของความเมา

อ่านหนังสือเจ้าสัว

ศุภมิตร ปิติพัฒน์อ่านหนังสือ ‘ความสำเร็จดีใจได้วันเดียว’ ของธนินท์ เจียรวนนท์ และชวนให้คิดถึงแนวคิดเชิงทฤษฎีอันหลายหลากและฉากต่อไปของทุนนิยม(ไทย)

Media

101 One-On-One Ep.95 “ก้าวใหม่ พริษฐ์ วัชรสินธุ ก้าวต่อไปการเมืองไทย”

101 ชวน พริษฐ์ วัชรสินธุ วิเคราะห์สถานการณ์การเมืองไทย และตอบคำถามว่าเขาจัดวางตัวเองอยู่ตรงไหนในสมการการเมือง จากแกนนำกลุ่ม “รัฐธรรมนูญก้าวหน้า” สู่ผู้เขียนหนังสือ “Why So Democracy ประชาธิปไตยมีดีอะไร” ป้ายหน้าของเขาคืออะไร?

In memory of ‘เดือนเด่น นิคมบริรักษ์’ : การต่อสู้กับคอร์รัปชัน การผูกขาด และอธรรมภิบาลภาครัฐ

เก็บความจากเสวนา ‘การต่อสู้กับคอร์รัปชัน การผูกขาด และอธรรมภิบาลภาครัฐ : สนามวิชาการของเดือนเด่น นิคมบริรักษ์’ ในวาระการจากไปของ ดร.เดือนเด่น นิคมบริรักษ์

SIDE B อีกเสียงจากที่เขาบอกว่า… “เหตุการณ์รุนแรงน้อยลง…”

เหตุการณ์ถล่มป้อม ชรบ. ลำพะยา บอกอะไรบ้าง ค้นหาคำตอบในรายการ Side B อีกเสียงจากที่เขาบอกว่า… “เหตุการณ์รุนแรงลดลง…”

101 in focus EP.15 : จิต-วิเคราะห์

101 in focus Ep.15 ชวนคุนสำรวจเรื่องของจิตใจไปจนถึงสมอง ทั้งสถานการณ์โรคซึมเศร้าในผู้คนหลากวัย ทางเลือกการบำบัดรูปแบบต่างๆ  ความเข้าใจเรื่องโรคจิตเภท และความซับซ้อนของสมองที่มีผลกับมนุษย์

World

อินเดีย-จีน ไม่ลงรอยกันจริงหรือ?

ศุภวิชญ์ แก้วคูนอก พาไปไขข้อสงสัยถึงความสัมพันธ์ อินเดีย-จีน ที่ดูจะมีภาพกระทบกระทั่งกันเรื่อยมาโดยเฉพาะเรื่องพรมแดน แต่ที่จริงแล้วสองประเทศนี้มีความสัมพันธ์แบบ ‘เพื่อนรัก-เพื่อนร้าย’ มากกว่า

Collective Intelligence มนุษย์เราพิเศษอย่างไรในยุค AI

สันติธาร เสถียรไทย เขียนถึง Collective Intelligence หรือการเอาปัญญาของคนหลายคน-หลายรุ่นมาประกอบกัน ทางรอดและแต้มต่อของมนุษย์ ในยุคที่ปัญญาประดิษฐ์ (AI) พัฒนาไปอย่างรวดเร็ว

การเมืองของการถอดถอนประธานาธิบดี กับการรักษาระบบประชาธิปไตย

ธเนศ อาภรณ์สุวรรณ เขียนถึงกระบวนการถอดถอนประธานาธิบดีสหรัฐฯ ที่กำลังเข้มข้น ไล่เรียงตั้งแต่ท่าทีของแต่ละฝ่าย พร้อมวิเคราะห์บทสรุปว่าท้ายที่สุดแล้ว ทรัมป์จะร่วงหรือจะรอด

ปัญหาของประชานิยมต่อประชาธิปไตยในลาตินอเมริกา

เชาวฤทธิ์ เชาว์แสงรัตน์ มองปัญหาประชาธิปไตยในลาตินอเมริกาที่เกิดจากการมี ‘นักการเมืองประชานิยม’ ขึ้นเป็นผู้นำ ที่อาจทำให้เกิดปัญหาคล้ายกันในแต่ละประเทศ

Politics

ก้าวใหม่ พริษฐ์ วัชรสินธุ ก้าวต่อไป การเมืองไทย

101 ชวน พริษฐ์ วัชรสินธุ มาวิเคราะห์สถานการณ์การเมืองไทย และตอบคำถามว่าเขาจัดวางตัวเองอยู่ตรงไหนในสมการการเมืองไทยนับจากนี้

ทำไมอาจารย์กฎหมายจึง ‘อยู่เป็น’ ภายใต้อำนาจรัฐประหาร

สมชาย ปรีชาศิลปกุล ตอบคำถามว่าอะไรเป็นเหตุผลที่ทำให้เกิดปรากฏการณ์อาจารย์กฎหมาย ‘อยู่เป็น’ โดยไม่มีการแสดงออกเพื่อปกป้องหลักการทางกฎหมายที่พร่ำสอนต่อลูกศิษย์

“ใครๆ ก็เป็น ส.ส. เหมือนผมได้” : คราฟต์การเมืองกับ เท่าพิภพ ลิ้มจิตรกร

ปาณิส โพธิ์ศรีวังชัย คุยกับ เท่าพิภพ ลิ้มจิตรกร ส.ส.พรรคอนาคตใหม่ ว่าด้วยบทบาททางการเมืองของเขา ท่ามกลางคำปรามาส และข้อขัดแย้งทางการเมือง เขารับมืออย่างไรในฐานะคนหนุ่ม และ ส.ส. หน้าใหม่

ไทยลีก-ไทยแลนด์ กับ ‘มิตติ ติยะไพรัช’

ทัศนะบางส่วนของ ‘มิตติ ติยะไพรัช’ ประธานที่ปรึกษา ‘สิงห์ เชียงราย ยูไนเต็ด’ ถึงเบื้องหลังความสำเร็จของสโมสร การเรียนรู้ในวงการฟุตบอล และมุมมองการเมืองในฐานะอดีตเลขาธิการพรรคไทยรักษาชาติ ซึ่งโดนยุบพรรคไปแล้ว

Economy

ทำไมเราไม่มีความสุขเท่าที่เราคิด : คุยเศรษฐศาสตร์ความสุขกับ ณัฐวุฒิ เผ่าทวี

คุยกับ เบียร์ – ณัฐวุฒิ เผ่าทวี นักวิชาการไทยคนแรกที่ศึกษาเรื่องเศรษฐศาสตร์ความสุขอย่างลึกซึ้ง ว่าด้วยเรื่องความสุข ความทุกข์ ความเหลื่อมล้ำ ความไร้เหตุผลของมนุษย์ และความงามของการพาสุนัขไปเดินเล่น

นโยบายแก้จน: บทเรียนจากนักเศรษฐศาสตร์โนเบล 2019 ถึงสังคมเศรษฐกิจไทย

นโยบายแก้จนของไทยเป็นอย่างไร เดินมาถูกทางหรือไม่ และเราเรียนรู้อะไรจากโลกได้บ้าง คุยกับ ดร.สมชัย จิตสุชน ผู้อำนวยการวิจัยด้านการพัฒนาอย่างทั่วถึง สถาบันเพื่อการวิจัยและพัฒนาประเทศไทย (ทีดีอาร์ไอ)

สามยุทธศาสตร์ Catch-Up : ตลาดเสรี ฝูงห่านบิน และเสือกระโดด

วีระยุทธ กาญจน์ชูฉัตร ชวนทำความรู้จัก ‘ยุทธศาสตร์เสือกระโดด’ ที่เกาหลีใต้และไต้หวันใช้ขับเคลื่อนสู่ประเทศโลกที่หนึ่ง หลังจากโลกเคยหันมามองเอเชียตะวันออกจาก ‘ทฤษฎีฝูงห่านบิน’ ที่นำโดยญี่ปุ่นมาแล้ว

ข้อควรรู้เกี่ยวกับ PM 2.5 : ฝ่าวิกฤตฝุ่นด้วยข้อมูลเชิงประจักษ์

พิพัฒน์ เหลืองนฤมิตชัย เขียนถึงต้นตอของวิกฤตฝุ่น PM 2.5 พร้อมเสนอแนวทางแก้ไขอย่างเป็นรูปธรรม บนฐานของข้อมูลเชิงประจักษ์

Social Issues

เปิดแนวคิด ‘เดือนเด่น นิคมบริรักษ์’ ปฏิรูปรัฐไทยด้วย open government

คุยกับ ดร.เดือนเด่น นิคมบริรักษ์ ผู้อำนวยการวิจัย สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (ทีดีอาร์ไอ) ว่าด้วยแนวคิด Open government และทางออกปฏิรูปรัฐไทย

‘ซึมเศร้า’ หรือ ‘วิตกกังวล’ เมื่อความแตกต่างอาจไม่ได้สำคัญอีกต่อไป

โสภณ ศุภมั่งมี เขียนถึงความเหมือนและต่างของ ‘โรคซึมเศร้า’ และ ‘โรควิตกกังวล’ ที่ผู้ป่วยมักจะมีอาการใกล้เคียงกัน แต่ขณะเดียวกันก็แตกต่างในรายละเอียด ในอนาคตเราจะทำความเข้าใจและรักษาโรคนี้อย่างไร

การต่อสู้กับคอร์รัปชัน การผูกขาด และอธรรมภิบาลภาครัฐ : สนามวิชาการของเดือนเด่น นิคมบริรักษ์

เสวนารำลึกความคิดและผลงานของ “เดือนเด่น นิคมบริรักษ์” ผู้อำนวยการวิจัย สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (ทีดีอาร์ไอ)

Must Read

Life&Culture

Crowdsourced Art : งานศิลปะที่ชวนชาวบ้านชาวช่องร่วมระดมสมอง และเผลอๆ ร่วมกันสร้าง !

คอลัมน์ Third – Eye View สัปดาห์นี้ Eyedropper Fill เขียนถึง Crowdsourced Art รูปแบบศิลปะที่ ‘เปิด’ ให้คนทั่วไปเข้ามาระดมความคิด หรือแม้แต่ร่วมทำ ก่อนที่ศิลปินจะนำมาเป็นวัตถุดิบในการสร้างสรรค์ผลงาน

The Lovers on the Bridge รักของคนบ้ากับคุณค่าของความเห็นแก่ตัว

คอลัมน์หนังนอกรอบ วจนา วรรลยางกูร เขียนถึงภาพยนตร์ฝรั่งเศสเมื่อปี 1991 ที่ให้มุมมองที่แตกต่างไปถึงเรื่องคนไร้บ้านและเรื่องความรักที่เต็มไปด้วยความต้องการ

กลับบ้าน

อุทิศ เหมะมูล เขียนถึง นิยามความหมายของ ‘บ้าน’ และการหาหนทางกลับบ้านที่อาจใช้ระยะทางกว่าครึ่งชีวิต เคล้าไปกับบทเพลง Last Train Home ของวง Pat Metheny Group

Most Read

Projects

Futurising Thailand

4 ไม้ตายการปรับตัวเอาชนะโลกใหม่

โลกกำลังเปลี่ยนแปลงไปอีกขั้น เมื่ออาวุธที่ “เจ้าขวานไทย” นักมวยชาวไทย เคยใช้ไม่สามารถใช้กับคู่ต่อสู้ที่เรียกว่า “โลกใหม่ 4.0” ที่ไวกว่าเดิม ปั่นป่วนกว่าเดิม และมีเทคโนโลยีล้ำมากกว่าเดิม ได้อีกต่อไป

ไม้ตายแบบไหนที่จะทำให้นักมวยชาวไทยอยู่รอดบนสังเวียนการต่อสู้ที่เรียกว่า การปฏิวัติอุตสาหกรรมครั้งที่ 4 ที่เศรษฐกิจโลกนั้นเปราะบาง มีสงครามการค้า มีความเหลื่อมล้ำ และมีวิกฤตการณ์สิ่งแวดล้อม ที่พร้อมสวนหมัดฮุคกลับได้ตลอดเวลา

พบกับ 4 ไม้ตายการปรับตัวเอาชนะโลกใหม่ โดยยอดเฮ้ดโค้ชดีกรีแชมป์โลก ที่จะเผยหมดเปลือกถึงวิธีเอาชนะ “โลกใหม่”

Thai Fighter : สังเวียนเดือดประเทศไทย

สังเวียนแห่งการแข่งขันอันดุเดือด ใครจะเป็นฝ่ายชนะ…
หมัดค่าแรงงานถูกของ “เจ้าขวานไทย” ยังจะใช้กับ “โลกใหม่” ได้อยู่หรือเปล่า?

“เจ้าขวานไทย” จะปรับตัวรับมือกับอัปเปอร์คัทนวัตกรรมใหม่ ของ “โลกใหม่” ได้หรือไม่?

และ “เจ้าขวานไทย” จะต้องงัดอาวุธไม้ไหน เพื่อเอาชนะน็อค “โลกใหม่”?

“Thai Fighter : สังเวียนเดือดประเทศไทย”

Futurising Thailand: มองไทยในเวทีการแข่งขันระดับโลก ผ่านสายตาสภาพัฒน์ฯ – ปัทมา เธียรวิศิษฎ์สกุล

101 สนทนากับ ดร.ปัทมา เธียรวิศิษฎ์สกุล รองเลขาธิการสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ เพื่อประเมินที่ทางของไทยในเวทีการแข่งขันระดับโลก

Futurising Thailand “การปรับตัวต้องเริ่มจากการมองเห็นว่า เราอยู่ตรงไหนของการเปลี่ยนแปลง” : ทศพร ศิริสัมพันธ์

101 คุยกับ ทศพร ศิริสัมพันธ์ เลขาธิการสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ว่าด้วยการปรับตัวและยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขันของไทย ในยุค 4.0

Projects

TIJ x 101

เปิดประตูสู่โลก (ไม่) มืดมิด : ทำความเข้าใจชีวิตใน ‘เรือนจำ’

ประมวลผลงานชุด ‘ชีวิตในเรือนจำ’ ซึ่งอาจช่วยลบภาพจำเดิมๆ เกี่ยวกับเรือนจำ รวมถึงผู้ต้องขัง ที่ไม่ได้มีแต่ความมืดมิดหรือเลวร้ายเสมอไป กระทั่งอาจเป็นแสงสว่างให้กับเราๆ ท่านๆ ที่อาศัยอยู่ในโลกสามัญได้ในบางแง่มุม

เปิดประตูสู่โลก (ไม่) มืดมิด : ทำความเข้าใจชีวิตใน ‘เรือนจำ’

ประมวลผลงานชุด ‘ชีวิตในเรือนจำ’ ซึ่งอาจช่วยลบภาพจำเดิมๆ เกี่ยวกับเรือนจำ รวมถึงผู้ต้องขัง ที่ไม่ได้มีแต่ความมืดมิดหรือเลวร้ายเสมอไป กระทั่งอาจเป็นแสงสว่างให้กับเราๆ ท่านๆ ที่อาศัยอยู่ในโลกสามัญได้ในบางแง่มุม

เจ็บ แต่… “ไม่จบ”

101 พาไปสำรวจข้อมูลเชิงลึกว่าด้วย ‘ความรุนแรงต่อเด็กและเยาวชน’ โดยเฉพาะในมุมของผู้ถูกกระทำ ทั้งในแง่ร่างกายและจิตใจ คำว่า “เจ็บแต่จบ” อาจใช้ได้กับความเจ็บปวดบางกรณี แต่ไม่ใช่กับกรณีต่อไปนี้อย่างแน่นอน

Projects

ความน่าจะอ่าน

ความน่าจะอ่าน 2018-2019 : Final Round งานเสวนาส่งท้าย จนกว่าจะพบกันอีกครั้ง

101 สรุปความจากเสวนา ความน่าจะอ่าน 2018-2019 : Final Round เจาะลิสต์หนังสือแห่งปี และถกกันถึงอนาคตแวดวงนักอ่านนักเขียนไทย

[ความน่าจะอ่าน] มันทำร้ายเราได้แค่ไหน ?

นิธิ เอียวศรีวงศ์ เขียนถึงหนังสือ ‘มันทำร้ายเราได้แค่นี้แหละ’ ของ ภรณ์ทิพย์ มั่นคง หนังสือที่ได้รับคะแนนสูงสุดในโปรเจ็กต์ ‘ความน่าจะอ่าน 2018-2019’

[ความน่าจะอ่าน] Sapiens กับพลังของจินตนาการ

ภาคิน นิมมานนรวงศ์ เขียนถึงหนังสือ ‘เซเปียนส์ ประวัติย่อมนุษยชาตื’ 1 ใน 5 เล่มที่ได้รับคะแนนสูงสุดจากโปรเจ็กต์ ความน่าจะอ่าน 2018-2019