Politics

Law

ค้นใจตุลาการ-ค้นหาความยุติธรรม : สมชาย ปรีชาศิลปกุล

คุยกับ ‘สมชาย ปรีชาศิลปกุล’ ว่าด้วยบทบาททางการเมืองขององค์กรตุลาการและผู้พิพากษาในสังคมไทยในช่วงทศวรรษแห่งความขัดแย้ง

การเมืองเรื่องฝุ่น กับ เพ็ญโฉม แซ่ตั้ง

101 สนทนาสดกับ เพ็ญโฉม แซ่ตั้ง ผู้อำนวยการมูลนิธิบูรณะนิเวศ ในรายการ 101 One-on-One ว่าด้วยปัญหาฝุ่นในมิติทางสังคม ทั้งความเหลื่อมล้ำ สิทธิในอากาศสะอาด ความไม่เป็นธรรมในประเด็นสิ่งแวดล้อม กฎหมายโรงงาน และบทบาทในการแก้ปัญหาของภาคส่วนต่างๆ

รับโทษ ไม่รับผิด : เผชิญหน้าอยุติธรรมจากอำนาจตุลาการ

สมชาย ปรีชาศิลปกุล ชำแหละความบิดเบี้ยวและอยุติธรรมของอำนาจตุลาการ โดยเฉพาะในยุครัฐบาลเผด็จการ อันสะท้อนให้เห็นว่าการ ‘รับโทษ’ นั้นอาจไม่ได้มาคู่กับการ ‘รับผิด’ เสมอไป

คนกับป่า : เมื่ออคติมาก่อนความจริงและความยุติธรรม

สนิทสุดา เอกชัย เขียนถึงอคติเรื่อง ‘คนกับป่า’ ซึ่งฝังรากลึกตั้งแต่ในระดับของเจ้าหน้าที่รัฐ ไปจนถึงคนในสังคม พร้อมตั้งข้อสังเกตว่า สถานการณ์เรื่องชาวบ้านบุกรุกป่า จะไม่มีทางบรรเทาลงได้ภายใต้ระบอบเผด็จการ

เมื่อองค์กรอิสระกลายเป็นภาระของประชาธิปไตย

สมชาย ปรีชาศิลปกุล เขียนถึงพัฒนาการและความตกต่ำของ ‘องค์กรอิสระ’ ตั้งแต่ยุครัฐธรรมนูญ พ.ศ.2540 ซึ่งยึดโยงอยู่กับประชาชน มาจนถึงรัฐธรรมนูญ พ.ศ.2560 ซึ่งถูกครอบงำเบ็ดเสร็จโดยระบอบอำนาจนิยม

‘อุ้มหาย’ ไม่ใช่อาชญากรรม ‘ซ้อมทรมาน’ ไม่มีคนผิด

วจนา วรรลยางกูร พาไปทบทวนปัญหาที่เกิดขึ้นจากการใช้ความรุนแรงของเจ้าหน้าที่รัฐ เมื่อการซ้อมคนบริสุทธิ์ให้รับสารภาพทำให้ครอบครัวเหยื่อเหมือนตกนรกทั้งเป็น และการพรากพ่อไปจากครอบครัว ทำให้ภรรยาและลูกต้องต่อสู้ในกระบวนการยุติธรรมสิบกว่าปี ก่อนพบคำตอบว่าไม่พบผู้กระทำผิด

เมื่อผู้เสียหายเป็นผู้พิพากษา

สมชาย ปรีชาศิลปกุล เขียนถึงคดี ‘บ้านป่าแหว่ง’ บนดอยสุเทพ โดยตั้งคำถามถึงความเป็นกลางในการทำหน้าที่ของผู้พิพากษา ซึ่งอาจมี ‘อคติเชิงสถาบัน’ ทว่ากลบเกลื่อนด้วยการอ้างว่าเป็น ‘การทำตามกฎหมาย’

มือปืนป๊อปคอร์นไม่ได้หล่นมาจากฟ้า

สมชาย ปรีชาศิลปกุล เขียนถึงการตัดสินคดี ‘มือปืนป๊อปคอร์น’ ที่เพิ่งผ่านพ้น พร้อมชี้ให้เห็นความไม่ชอบมาพากลในกระบวนการบังคับใช้กฎหมาย โดยเฉพาะกรณีของการฆ่าคนตาย ซึ่งผู้กระทำผิดอาจไม่ได้รับโทษเสมอไป

ขนมหวานจาก คสช. ‘พ.ร.บ.คู่ชีวิต’ คนเท่ากันแต่ยังไม่เท่าเทียม

วจนา วรรลยางกูร พาไปสำรวจเส้นทางของ ‘ร่าง พ.ร.บ.คู่ชีวิต’ ฉบับล่าสุด พร้อมตีแผ่ให้เห็นช่องโหว่ที่ถูกอำพรางไว้ ประกอบกับความเห็นจากภาคส่วนต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง

เจ้าพลัดถิ่น : ผู้พ่ายแพ้ต่อสงครามอนุสาวรีย์ในธรรมศาสตร์

สมชาย ปรีชาศิลปกุล เขียนถึง อนุสาวรีย์เจ้าพระยาอภัยราชาฯ หรือ Rolin Jaequemyns ที่ถูกตั้งไว้อย่างเงียบเชียบในตึกโดม ของธรรมศาสตร์ พร้อมทบทวนมูลเหตุที่ทำให้ท่านต้องกลายเป็น ‘เจ้าพลัดถิ่น’

ทรัพย์สินนี้ ‘ท่าน’ ได้แต่ใดมา

อิสร์กุล อุณหเกตุ ตั้งข้อสังเกตถึงกฎหมายฉบับใหม่ที่กำหนดให้เจ้าหน้าที่รัฐกว่า 2 ล้านคน ต้องเปิดเผยข้อมูลเกี่ยวกับทรัพย์สินของตัวเอง การคอร์รัปชั่นจะลดลงได้จริงหรือ? อะไรคือสิ่งที่เราควรกังวล? และอะไรคือสิ่งที่เราควรคาดหวัง?

อ่านอีกครั้งในความเงียบ : พระองค์เจ้ารพีฯ เป็นบิดาแห่งกฎหมายไทยจริงหรือ ?

สมชาย ปรีชาศิลป์กุล ย้อนต้นกำเนิด ‘วันรพี’ พร้อมทบทวนที่มาที่ไปของการยกย่องให้พระองค์เจ้ารพีพัฒนศักดิ์ เป็น ‘บิดาแห่งกฎหมายไทย’