Politics

Law

เจ้าพลัดถิ่น : ผู้พ่ายแพ้ต่อสงครามอนุสาวรีย์ในธรรมศาสตร์

สมชาย ปรีชาศิลปกุล เขียนถึง อนุสาวรีย์เจ้าพระยาอภัยราชาฯ หรือ Rolin Jaequemyns ที่ถูกตั้งไว้อย่างเงียบเชียบในตึกโดม ของธรรมศาสตร์ พร้อมทบทวนมูลเหตุที่ทำให้ท่านต้องกลายเป็น ‘เจ้าพลัดถิ่น’

ทรัพย์สินนี้ ‘ท่าน’ ได้แต่ใดมา

อิสร์กุล อุณหเกตุ ตั้งข้อสังเกตถึงกฎหมายฉบับใหม่ที่กำหนดให้เจ้าหน้าที่รัฐกว่า 2 ล้านคน ต้องเปิดเผยข้อมูลเกี่ยวกับทรัพย์สินของตัวเอง การคอร์รัปชั่นจะลดลงได้จริงหรือ? อะไรคือสิ่งที่เราควรกังวล? และอะไรคือสิ่งที่เราควรคาดหวัง?

อ่านอีกครั้งในความเงียบ : พระองค์เจ้ารพีฯ เป็นบิดาแห่งกฎหมายไทยจริงหรือ ?

สมชาย ปรีชาศิลป์กุล ย้อนต้นกำเนิด ‘วันรพี’ พร้อมทบทวนที่มาที่ไปของการยกย่องให้พระองค์เจ้ารพีพัฒนศักดิ์ เป็น ‘บิดาแห่งกฎหมายไทย’

ศาลรัฐธรรมนูญ ที่ไร้ผู้เชี่ยวชาญรัฐธรรมนูญ

สมชาย ปรีชาศิลปกุล สำรวจองค์ประกอบและที่มาของตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ ตั้งแต่ปี 2540 ถึงปัจจุบัน และชี้ให้เห็นว่าศาลรัฐธรรมนูญไทยกลับไร้ผู้เชี่ยวชาญด้านรัฐธรรมนูญ อีกทั้งยังไร้ซึ่งประชาชนด้วย

ประเทศอันอุดมสมบูรณ์ด้วย “คณะยอดมนุษย์”

อิสร์กุล อุณหเกตุ ตั้งคำถามถึงระบบ “คณะกรรมการ” ในกฎหมายไทย ซึ่งมีจำนวนหลายร้อยชุด ประกอบด้วยกรรมการหลายพันตำแหน่ง และข้าราชการการเมืองและข้าราชการประจำในตำแหน่งสำคัญต้องนั่งเป็นกรรมการหลายสิบตำแหน่ง จนอดตั้งคำถามไม่ได้ว่า ฤาประเทศไทยนี้จะอุดมสมบูรณ์ไปด้วยยอดมนุษย์

ความจริงในกฎหมาย กฎหมายในความจริง

หลายครั้งที่ความจริงกับกฎหมายมักสวนทางกัน สมชาย ปรีชาศิลปกุล เล่าถึงปรากฏการณ์จากคดีสำคัญๆ เช่น คดีล่วงละเมิดทางเพศ คดีแรงงานที่สูญเสียปอดจากการทำงาน และโทษประหารชีวิตที่ไม่มีการบังคับใช้ ทั้งยังเสนอมุมมองในการมองกฎหมายในโลกความเป็นจริงไว้อย่างน่าสนใจ

“ผมจะเป็นประธานศาลฎีกา”

สมชาย ปรีชาศิลปกุล ชวนตั้งคำถามด้านกลับของข้ออ้าง “ความเป็นอิสระของศาล” ที่ต้องการปลอดการเมือง ปราศจากการแทรกแซงจากบุคคลภายนอก ว่าตุลาการจะยึดโยงกับประชาชนได้อย่างไร ภายใต้อุดมการณ์แบบเสรีประชาธิปไตย

ตุลาการธิปไตย

สมชาย ปรีชาศิลปกุล สำรวจแนวโน้มและข้อถกเถียงว่าด้วยการขยายทางอำนาจของฝ่ายตุลาการในประเทศประชาธิปไตยใหม่ จากพื้นที่ทางกฎหมายสู่การเมืองและนโยบายสาธารณะ “ตุลาการธิปไตย” ส่งผลต่อหลักการแบ่งแยกอำนาจฝ่ายบริหาร นิติบัญญัติ และตุลาการอย่างไร นี่คือระบบอำนาจนิยมอีกแบบหนึ่งหรือไม่

บทเรียนจากข่าวฉาวเฟซบุ๊กถึงไทย : การคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลด้วยกฎหมายแข่งขันทางการค้า

กนกนัย ถาวรพานิช ชวนมองปัญหาข่าวการรั่วไหลของข้อมูลส่วนบุคคลของผู้ใช้บริการ Facebook ผ่าน “การแข่งขันในการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล” พร้อมตั้งคำถามว่า การเป็นเจ้าตลาดของ Facebook ในตลาด Social Media ส่งผลต่อส่งผลต่อการคุ้มครองข้อมูลผู้บริโภคอย่างไร และกฎหมายแข่งขันทางการค้าของไทยพร้อมหรือไม่ในการกำกับดูแลในเรื่องนี้

ซากเดนของเผด็จการ

แม้ผู้นำเผด็จการจะจากไป แต่ซากเดนของระบอบเผด็จการยังคงอยู่ สมชาย ปรีชาศิลปกุล สำรวจกรณีตัวอย่างของภาระและปัญหานานัปการที่ระบอบเผด็จการทิ้งไว้ให้สังคมต้องแบกรับกันต่อไป

สิเน่หาอาชญากรรม

ในบรรยากาศวันแห่งความรัก สมชาย ปรีชาศิลปกุล สำรวจความหมายของ ‘ความรัก’ ในคำพิพากษา เพศวิถีในแวดวงตุลาการดำเนินไปในทิศทางเดียวกับโลกที่กำลังหมุนไป หรือยิ่งห่างไกลมากขึ้นเรื่อยๆ